การฝึกสุนัขให้นั่ง

คุณอาจจะนึกอยู่ในใจเมื่ออ่านหัวข้อเรื่องจบว่า…เอ๊ะ นี่มันเรื่อง อะไรกัน ถึงจะต้องมาหัดให้สุนัข “นั่ง กัน

ใช่ละ ตามปกติ สุนัขทั้งหลายก็นั่งได้อยู่แล้ว เช่นเดียวกับที่สุนัขทุกตัวก็เดินได้อยู่แล้ว แต่เราก็จำเป็นต้องหัด

ให้มัน “เดิน,, ให้เป็น ดังนั้นเราจึงต้องหัดให้สุนัข “นั่ง” ให้เป็น การ “นั่งเป็น” กับการ “นั่งได้,, นี่ไม่เหมือนกัน สุนัขตัวไหน ๆ ก็นั่งได้ทั้งนั้น แต่หากจะให้มั่นนั่งให้เป็น ที่ เราจะต้องฝึกมัน

การฝึกให้สุนัขของคุณเดินตามข้าง นั้น จะทำให้สุนัขของคุณรู้จักคิดและมีเหตุผลมากขึ้นว่า อะไรผิดอะไร ถูก โดยคำชมเชยหรือคำตำหนิของคุณที่ช่วยกระตุ้นให้สุนัขของคุณเป็นเช่นนั้น แต่การสอนให้มัน “นั่ง” จะทำ ให้สุนัขของคุณเป็นผู้ต้อง “ปฏิบัติตามคำสั่ง” ทันที

เมื่อคุณสอนให้สุนัขของคุณเดินตามข้างจนได้ผล เป็นที่น่าพอใจแล้ว ก็เริ่มตามบทที่เรียนนี้ได้

การให้สุนัขนั่งในคำสั่ง หมายถึงเมื่อสุนัขปฏิบัติตามคำสั่ง แล้ว มันจะต้อง “นั่ง ” เพียงแค่ชั่วระยะเวลาคุณออกคำสั่ง จนกระทั่งถึง เวลาที่คุณเอื้อมมือมาตบข้างตัวมันเพื่อชมเชยเท่านั้น ถ้าหากคุณต้องการจะให้มันนั่งนานกว่าระยะเวลาดังกล่าว คุณจะต้องบอกให้มัน “คอย” ซึ่งเราจะได้พูดถึงขั้นตอนนั้นต่อไป

การให้มัน “นั่ง,, ก็เหมือนกับการให้มัน “เดินตามข้าง” กล่าวคือคุณจะต้องออกคำสั่ง เพียงครั้งเดียว ว่า “นั่ง”

ทันทีที่ได้รับคำสั่ง มันจะ “นั่ง” ทันที โปรดจำไว้ว่า คุณจะต้องไม่ติดนิสัยออกคำสั่งซํ้ากันหลาย ๆ หนต่อสุนัขของคุณ เช่นบอกว่า “นั่ง…นั่ง…นั่ง”

สุนัขจะไม่ปฏิบัติตามคำสั่งแรกของคุณ แต่มันจะรอจนกว่าคุณจะ สั่งคำว่า “นั่ง,,พยางค์ที่ 3 มันจึงจะนั่ง

บทเรียนนั่งที่ 1

ท่านั่งของสุนัขจะต้องปฏิบัติต่อเนื่องกับการเดิน ดังนั้น บทเรียน “นั่ง,, จะสอนให้มันรู้จัก “นั่ง” ทันทีโดยอัตโนมัติเมื่อคุณหยุดเดิน

ขอให้คุณเริ่มต้นด้วยการพาสุนัข “เดินตามข้าง”

สิ่งที่คุณกำลังปฏิบัติอยู่ขณะนี้ก็คือ…มือขวาของคุณถือสายจูง และสุนัขกำลังเดินตามข้างคุณอย่างเป็นระเบียบเรียบร้อยอยู่ด้านซ้าย…

เมื่อเดินไปได้สักระยะหนึ่ง ให้คุณเอื้อมมือซ้ายลงมาจับตรงกึ่งกลางสายฝึกระหว่างโซ่คอสุนัขและมือขวาของคุณ…และเดินต่อไป เรื่อย ๆ …ตามสบาย

เมื่อเดินต่อไปอีกระยะหนึ่ง (ไม่ควรเกิน 1 รอบของเส้นทางเดิน ที่กำหนดไว้) ให้คุณเอื้อมมือขวาลงมาจับสายบริเวณใกล้ช่วงคอมากที่ สุด (ห่างจากโซ่คอประมาณ 1-2 นิ้ว ก็พอ) เมื่อถึงตอนนี้ คุณก็จะอยู่ ในลักษณะก้มตัว เดินได้ไม่ค่อยสบายเท่าไรนัก แต่คุณก็ยังจะต้องเดินต่อ ไปเรื่อย ๆ …จากนั้นให้คุณปล่อยมือซ้ายจากสาย

มือซ้ายของคุณจะต้องไปวางอยู่บนสะโพกด้านซ้ายของสุนัข แทนทันที และหลังจากที่ก้าวต่อไปอีกประมาณ 2-3 ก้าว ให้คุณหยุดเดินทันที พร้อมกับกล่าวด้วยนํ้าเสียงสุภาพอ่อนหวานและเรียบง่ายต่อสุนัขว่า “นั่ง” ทันทีเช่นกัน

ในขณะที่มือซ้ายของคุณจับอยู่ ณ บริเวณสะโพกด้านซ้ายของสุนัขและออกคำสั่งว่า “นั่ง” ต่อสุนัข มือขวาของคุณที่จับสาย โซ่คออยู่นั้นจะต้องดึงขึ้นเล็กน้อย…

สุนัขของคุณจะชะงักนิดหนึ่ง แล้วนั่งลง…แต่ก่อนที่มันจะนั่งลง อย่างไม่เป็นระเบียบ มือซ้ายของคุณจะต้องช่วยดุนสะโพกมันให้ได้ที่นั่งอยู่เคียงข้างคุณพอดี ในระยะไม่ใกล้หรือห่างเกินไป

สิ่งสำคัญมากที่จะช่วยทำให้สุนัขของคุณ “นั่ง” อย่างได้ผลดี คือ อย่าทำรุนแรงต่อบริเวณสะโพกสุนัขจนมันต้องทรุดตัวลงเพราะแรง มือ เพียงแต่คุณใช้มือซ้ายช่วยมันนิดหน่อยเท่านั้นก็พอ…

มันจะนั่งเคียงข้างคุณอย่างพอเหมาะพอดี หากเห็นว่า มันแสดงท่าทีขัดขืนไม่ยอมนั่ง คุณจะต้องแก้ด้วย การดึงสายฝึกให้แรงขึ้นอีกนิดหน่อย และออกแรงมือซ้ายกดสะโพก ของมันเพิ่มขึ้น…หากมันทำได้สำเร็จ อย่าลืมชมเชยมันด้วย อย่างไรก็ตาม การดึงสายแรง ๆ และกดสะโพกสุนัขอย่างมาก เป็นสิ่งที่ควรหลีกเลี่ยง เพราะการปฏิบัติเช่นนี้ อาจทำให้มันหักศีรษะ และเอี้ยวตัวไปข้างหลัง ซึ่งจะ ทำให้เสียการฝึกไปทั้งหมด

หากจะเปรียบเทียบความเข้าใจของสุนัขว่าคุณต้องการอะไรจากมัน กับความคล่องตัวในการฝึกของคุณดูเหมือนว่า สุนัขจะเข้าใจคุณได้เร็วกว่า เพราะฉะนั้น หากคุณเบื่อการฝึกและเริ่มสั่งให้มันนั่งโดยไม่พยายาม ฝึกให้มันนั่งอย่างถูกต้อง สุนัขจะมีปฏิกิริยาต่อคำสั่ง และในไม่ช้าจะเป็นเหตุให้คุณต้องออกคำสั่งซํ้า เพื่อให้มันนั่ง…นี่เป็นอีกจุดหนึ่งที่คุณต้องป้องกันและระวังอย่าให้เกิดขึ้น…คุณจะต้องไม่เบื่อหน่ายเด็ดขาด

เมื่อคุณพยายามฝึกอย่างถูกต้องให้มันนั่ง แต่มันกลับขัดขืน คุณอาจจะจำได้ว่า ต้องสั่งมันว่า “ไม่”…บางทีคุณอาจจะเห็นว่ามัน ค่อย ๆ นั่งลงช้า ๆ …นี่แสดงว่ามันเข้าใจ แต่มันมีปฏิกิริยา แต่ในที่สุด

มันก็ทำหากเป็นเช่นนี้ คุณอย่าลืมชมเชยมันด้วย

เมื่อฝึกให้มัน “นั่ง” เป็นแล้ว ต่อไป คุณก็ค่อย ๆ ประสานการ ฝึกท่าเดินตามข้างและท่านั่งเข้าด้วยกัน อีกประการหนึ่งที่สำคัญมากก็ คือ การป้องกันมิให้สุนัขเข้าใจความหมายของการ “ฝึกนั่ง” ผิด ก็

คือ อย่าให้มัน “นั่งตรงจุดเดิม แต่คุณจะต้องพามันเดินไปตามเส้นทาง และให้นั่งต่างจุดกันเสมอ

บทเรียนนั่งที่ 2

สุนัขของคุณอาจจะเรียนตามแบบฝึกหัดนี้ได้อย่างรวดเร็ว เพราะความสามารถเฉพาะตัวของสุนัขแต่ละตัวไม่เท่ากัน อย่างไรก็ตามมัน อาจจะไม่ได้นั่งถัดคุณไปทุกครั้งที่มันนั่ง วิธีการแก้ไขก็คือ คุณจะต้องพยายามทำให้มันเข้ามาใกล้ ด้วยการไม่ไห้บริเวณมือขวาที่คุณจับสายฝึก อยู่ห่างจากโซ่คอมากเกินไป

ภายหลังการฝึกสองสามวัน จงลดการนำให้มันนั่งด้วยมือซ้าย เสีย เพียงแต่ดึงสายฝึกด้วยมือขวาเท่านั้นก็พอจากนั้นก็ไม่ต้องใช้มือช่วยฝึกอีกเลย…คุณเพียงแต่ออกคำสั่งให้มัน “นั่ง มันก็จะนั่งทันที อย่างไรก็ตาม หากมันยังรีรอ ไม่ปฏิบติตามคำสั่งอยู่อีก ก็ขอให้ยึดไปใช้วิธีที่เริ่มต้นฝึกอีกครั้งหนึ่ง มันก็จะปฎิบติได้ในที่สุด

บทเรียนนั่งที่ 3

บทเรียนนี้มีเป้าหมายที่สำคัญก็คือ การฝึกให้สุนัขของคุณ “นั่ง,, ตามคำสั่งด้วยสัญญาณมือ หรือ คำสั่งเงียบนั่นเอง

แต่ละครั้งที่ผ่านมา เมื่อคุณบอกสุนัขให้นั่ง คุณจะต้องดึงสายฝึก ไว้ด้วยมือขวา แต่ต่อไปนี้คุณจะต้องใช้สัญญาณมือแทน

สัญญาณมือแทนคำสั่งให้นั่งก็คือ การยกมือขวาของคุณขึ้น เหยียดตรงออกไป แล้วยกจากด้านล่างขึ้นข้างบน

เริ่มต้นด้วยการให้มันเดินตามข้าง (ขณะนี้มือซ้ายของคุณจับสายฝึก) ให้คุณออกคำสั่งให้มันนั่ง แล้วทำสัญญาณมือด้วยทันที…ฝึกเช่นนี้ ซ้ำแล้วซ้ำอีกประมาณ 10 ครั้ง และทดลองเริ่มหัดให้ เฉพาะเพียงสัญญาณมือ ซึ่งมันก็จะปฏิบัติตามได้ในที่สุด

อันทีจริง สุนัขนั้นได้แสดงให้เห็นว่า มันมีความสมัครใจที่จะนั่ง ทุกครั้งเมื่อคุณหยุดเดินอยู่แล้ว  แต่เรากำลังสอดแทรกสัญญาณมือให้สุนัขเข้าใจเมื่อได้รับคำสั่งเงียบ ซึ่งมันก็ได้เห็นภาพ และ เรียนรู้ด้วยจิตใต้สำนึก

หลังจากที่เราได้พยายามออกคำสั่งแทนด้วยสัญญาณมือ แต่สุนัขยังไม่ปฏิบัติตน ก็ให้ออกคำสั่งด้วยคำพูดประกอบไปด้วย จนกว่ามันจะปฎิบัติตามสัญญาณมือแต่เพียงอย่างเดียวได้สำเร็จ

ปัญหาการฝึกสุนัขให้ “นั่ง”

สุนัขนั่งช้าในขณะที่หยุดแล้ว

ขณะที่สุนัขกำลังเดินตามข้างคุณไปเรื่อย ๆ ให้ขดสายฝึกเป็น ก้อนกลมแล้วถือไว้ในมือซ้าย เหยียดข้อศอกให้ตรงทันทีที่หยุด ให้ดึงสายฝึกไปด้านหลังแรงพอควร และคุณจะต้องหยุดการเคลื่อนไหวเท้าทันทีที่ออกคำสั่งและดึงสายฝึก…หากมันปฏิบัติตามคำสั่งได้ จะต้องกล่าวชมเชยมันทุกครั้ง

สุนัขนั่งลํ้าหน้าครูฝึก

ใช้วิธีเดียวกับการนั่งช้าในขณ ะที่หยุดแล้ว

สุนัขนั่งตัวเอียง

ให้ใช้มือซ้ายแก้ไขตรงสะโพกสุนัขก่อนที่มันจะนั่ง มือขวาดึงสุนัขให้เข้ามาหาตัวหากมันเอียงหน้าออกและหากมันเข้ามาชิดตัวจน เกินไป ให้ใช้ขาซ้ายดันตัวสุนัขออกไป

การแก้ไขในสิ่งเหล่านี้พยายามกะและจัดการก่อนที่ก้นสุนัขจะถึงพื้น

สุนัขนั่งห่างเกินไป

ในขณะที่สุนัขยังอยู่ในสายฝึกระหว่างการฝึก ให้คุณจูงมันเดินไปใกล้กำแพงหรือรั้วสักแห่ง ถ้ามันนั่งห่างคุณเกินไป มันอาจจะชนรั้วหรือกำแพงเข้า ซึ่งนี่จะเป็นการแก้นิสัยมันได้ โดยเฉพาะหากคุณขยั้นขยอให้มันนั่งใกล้ ๆ คุณด้วยการตบที่ต้นขาซ้ายก็อาจเป็นการช่วยได้อีกทางหนึ่ง

หากมันเบนหนีและไม่ยอมเข้ามานั่งใกล้ ให้ดึงสายฝึกเข้ามาใกล้ตัวมากขึ้น แล้วบอกมันว่า “นั่ง”

การนั่งห่างตัวคุณมากไปของสุนัขอาจเกิดจากการกระชากสายฝึกอย่างแรง หรืออาจจะเป็นผลจากการจับตัวมันในขณะที่มัน นั่งยอง ๆ หรือจากการก้าวเท้าเข้าไปหามันของคุณเองก็ได้

โปรดหลีกเลี่ยงการกระชากสายฝึกอย่างรุนแรงเด็ดขาด